Masaż krocza przed porodem. Jak go robić i od kiedy zacząć?

Co to jest masaż krocza i po co go robić

Masaż krocza to delikatne uelastycznianie i masowanie tkanek między pochwą a odbytem oraz punktów obok, zarówno zewnętrznie, jak i wewnętrznie, czyli przezpochwowo. Celem jest przygotowanie tej okolicy na rozciąganie, które nastąpi podczas porodu, kiedy głowa dziecka będzie przechodzić przez kanał rodny. Regularne, delikatne masowanie nie tylko poprawia sprężystość tkanek, ale uczy też Ciebie, jak rozluźnić je, kiedy czujesz rozciąganie i rozpieranie w kroczu, zamiast odruchowo się napinać.

Żeby o żadnym dniu nie zapomnieć, skorzystajcie z naszego darmowego planera masażu krocza. Ułoży Wam harmonogram od 34. tygodnia i przypomni o kolejnych sesjach.

Od kiedy zacząć

Najlepszy moment na start to 34. tydzień ciąży, kiedy ciało i tak intensywnie przygotowuje się do porodu. Rób masaż 2 do 3 razy w tygodniu, po 10 do 15 minut. Jeśli czujesz, że mięśnie krocza są mocno napięte, zwiększ częstotliwość, na przykład do codziennych sesji.

Każde ciało jest inne, więc jeśli masz wątpliwości, najlepiej omów to na wizycie z położną, lekarzem prowadzącym lub fizjoterapeutą uroginekologicznym.

Jak wykonać masaż krocza krok po kroku

1. Umyj ręce i znajdź wygodną pozycję, na przykład półleżąc z opartymi plecami i lekko ugiętymi kolanami, prowadząc rękę od przodu, albo leżąc na boku, prowadząc rękę od tyłu i omijając brzuszek.
2. Użyj naturalnego olejku bez dodatków zapachowych, na przykład migdałowego albo z wiesiołka. Jeśli nie lubisz formy oleistej, dobrym wyborem będzie też żel dopochwowy z kwasem hialuronowym, który kupisz w każdej aptece.
3. Ułóż opuszek palca, wskazującego albo kciuka, na środku ścięgnistym krocza, czyli między pochwą a odbytem. Dociśnij lekko do wyraźnego oporu i przytrzymaj, skupiając się na spokojnym oddechu i rozluźnieniu mięśni dna miednicy.
4. Dodaj ruchy okrężne, nie zjeżdżając z tego punktu, po 10 krążeń w lewo i w prawo.
5. Powtórz to samo po lewej i prawej stronie od środka ścięgnistego krocza.

To przykładowy masaż zewnętrzny. Warto dodać również techniki wewnętrzne, żeby przygotować głębsze warstwy mięśni dna miednicy. Pełen opis w formie pliku PDF oraz lekcje wideo, gdzie pokazuję, jak dobrać pozycję i techniki masażu, znajdziesz w kursie CIAŁO DO PORODU.

Jeśli robisz to sama, może być niewygodnie na początku. Wiele kobiet prosi partnera o pomoc, kiedy zasięg własnych rąk robi się ograniczony.

Czego unikać

• Nie rób masażu, jeśli masz aktywną infekcję intymną, opryszczkę lub inne podrażnienie w tej okolicy. W takiej sytuacji najpierw skonsultuj się z lekarzem.
• Nie używaj oliwek mineralnych ani produktów z alkoholem czy sztucznymi zapachami, mogą wysuszać i podrażniać skórę.
• Nie naciskaj na siłę, jeśli czujesz ostry ból. Delikatne rozciąganie i ból to nie to samo.
• Nie traktuj masażu krocza jako obowiązku, którego pominięcie oznacza gorsze przygotowanie do porodu. To jedno z wielu narzędzi, nie jedyny warunek dobrego porodu.

Co mówią badania

Metaanaliza Abdelhakim i współpracowników z 2020 roku, oparta na 11 badaniach i blisko 3500 kobietach, pokazuje, że regularny masaż krocza w ciąży realnie zmienia statystyki porodowe:

• zmniejsza ryzyko nacięcia krocza o 21%,
• zmniejsza ogólne ryzyko pęknięć krocza,
• zmniejsza ryzyko najcięższych pęknięć, III i IV stopnia, o 64%, co chroni zwieracze i zapobiega nietrzymaniu gazów i stolca,
• skraca drugi okres porodu,
• poprawia gojenie w połogu.

Źródło: Abdelhakim A.M. i wsp., „Antenatal perineal massage benefits in reducing perineal trauma and postpartum morbidities: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials”, International Urogynecology Journal, 2020.

To nie gwarancja, że unikniesz nacięcia czy naturalnego rozerwania, ale duża, mierzalna różnica w statystykach porodowych.

To jedno z wielu elementów przygotowania ciała do porodu, obok regularnych ćwiczeń dna miednicy. Cały trening, trymestr po trymestrze, opisuję w tekście Ćwiczenia dna miednicy w ciąży. Jak trenować bezpiecznie trymestr po trymestrze?.